‘Levenswaarde. Daar zoek ik naar.’

Karen van Huisstede is geestelijk verzorger en predikant in het Amphia-ziekenhuis in Breda en Oosterhout.
Wat is voor haar de kern van wat een geestelijk verzorger doet?

‘Ik ben bezig met zingeving en betekenis. Het verschil met maatschappelijk werk  en met psychologen is dat mensen van ons niets hoeven, wij behandelen ze niet, een gesprek heeft geen vastgesteld doel.

Als mensen in het ziekenhuis terechtkomen – zeker als dat onverwacht is – vinden ze het vaak fijn om hun levensverhaal, of stukjes daarvan, te vertellen. Je gaat in zo’n situatie toch terugkijken op je leven. Ik vraag dan bijvoorbeeld: wat helpt om vol te houden? wat zijn je bronnen? Dat vind ik belangrijke vragen in dit werk.
Hier in het zuiden, vanouds het katholieke deel van Nederland, komt dan regelmatig Maria naar voren. God is best ver weg, maar Maria kun je alles vragen. Dat geldt zowel voor mannen als voor vrouwen.
Vaak vraag ik: vindt u het fijn als ik een kaarsje voor u aansteek? Mensen raken dan ontroerd, er komen tranen in hun ogen. Misschien omdat het iets ouds, vertrouwds is. Of omdat het lichtje iets is dat troost geeft. Of verbinding maakt met wat ons te boven gaat. Het woord ‘spiritualiteit’ gebruik ik niet zo vaak, maar daar gaat het wel over.
Ik sta trouwens ook altijd stil bij somberheid, verliezen, boosheid, naast de mooie dingen.

Groepsgesprekken leid ik ook, bijvoorbeeld op de psychiatrische afdeling. Daar verblijven mensen die kampen met zowel lichamelijke als mentale problemen. Zij zijn tegen hun grenzen opgelopen of lijden aan een depressie. Zij vinden het vaak moeilijk om opgenomen te zijn, opeens voor langere tijd niet mee te doen aan het gezinsleven, of het werkzame leven. Ik probeer ze verbinding te laten maken met zichzelf, met anderen in hun leven, door vragen als: Wat is vriendschap voor jou? Wie is een voorbeeld voor je? Waar word je blij van?

‘Levenswaarde’ vind ik ook een mooie term. Daar zoek ik naar. Neem iemand met een chronische ziekte, die alsmaar beperkter wordt in wat hij of zij kan. Die kan nog wel anderen vriendelijk tegemoet treden – dat is levenswaarde.

 

Wat heb je nodig om dit werk te kunnen doen?

Toen ik hier in het ziekenhuis kwam werken, was ik 50 en had ik al een tijdlang werkervaring verzameld. Ik kon rustig naast iemand gaan zitten, schrok niet zo gauw meer ergens van. Daar was ik wel blij mee.

Rust heb je nodig. En een open houding. Je moet geïnteresseerd zijn in mensen, willen luisteren, actief kunnen luisteren. Als je je gesprekspartner niets teruggeeft, heeft die er niet zoveel aan dat je naar haar geluisterd hebt. Wat haal je uit iemands verhaal? Ik zoek naar de betekenis van wat iemand vertelt voor die persoon.

Kennis heb je ook nodig. Ik heb altijd veel bij gestudeerd en geleerd: hoe wij mensen in elkaar zitten, psychologie, verlieskunde.

Belangrijk is ook een beetje zelfkennis en zelfreflectie. Hoe je eigen levensloop is geweest, wat thema’s in je leven zijn. Bewustzijn van waarom je dit werk wilt doen, wat je er in geeft en wat je er aan ontvangt. Ik vind het mooi en fijn werk, door alle mooie ontmoetingen. En door het vertrouwen dat over en weer gegeven en ontvangen wordt.

BewarenBewaren

BewarenBewaren